Esther Perel – Liefde in verhouding

Dit boek met een nieuw perspectief op trouw en ontrouw zag ik een half jaar geleden liggen bij een vriend en hij beval het aan. Ik vroeg me af waarom hij het las. Probeerde hij iets wat verborgen was te rechtvaardigen of las hij het uit interesse? Hij zei dat hij het uit interesse las en dat het goed was geschreven. OK, mij boeide het onderwerp ook en ik besloot het aan te schaffen.
Daar lag het dan naast mijn bed; een spannend onderwerp waar ik zelf ook zo mijn betrokkenheid bij had. Pas nu en helemaal door de prachtige aflevering van Zomergasten met Esther Perel, ging ik het boek met interesse lezen.
Het blijkt een goed en boeiend inzicht te geven in wat er zoal met de mens kan gebeuren als er sprake is van ontrouw. Zowel vanuit het perspectief van degene die ontrouw is als van degene die een ontrouwe partner heeft.
Perel plaatst het thema bovendien in een historisch perspectief over hoe het huwelijk zich door de eeuwen heen heeft ontwikkeld van een zakelijke overeenkomst tot een allesomvattende liefdesrelatie. Een hedendaags huwelijk omvat idealiter naast de zakelijke kant van voor elkaar zorgen in voor- en tegenspoed en eeuwige trouw, ook hechte vriendschap, diepe liefde, heftige lust, verstandig ouderschap en raadgeverschap, boeiend vakantiemaatje voor elkaar zijn en wat dies meer zij. Dat is nogal veel gevraagd! Vind dat maar eens in een persoon.
In zo’n exclusieve relatie verwachten sommige partners ook nog dat ze recht hebben op inzicht in de gedachtenwereld van de ander. Althans dat verwachtte ik in eerdere relaties, maar mijn huidige partner maakte daar meteen korte metten mee en vond het heel gewoon dat zijn gedachten de zijne bleven. Dat was even wennen maar al snel heel fijn.
Het boek daagt je uit vanuit veel meer perspectieven naar ontrouw kijken. Bijvoorbeeld ook te onderzoeken waarom mensen het doen en dat het ook niets met hun partner te maken kan hebben, maar gaat om ontwikkeling van delen van zichzelf. Het gaat over patronen uit de jeugd die aan ontrouw ten grondslag kunnen liggen. Over het verlies aan lust als je zelf of je partner helemaal in de zorgzame moederrol opgaat en de andere rollen in een relatie vergeet.
Het is geen pleidooi voor alles kan en mag, maar vergroot je inzicht. Het is wel een pleidooi voor het gesprek erover en meer open minded zijn voor en bewustzijn van de behoeften van jezelf en van je partner.
Ik kan het aanbevelen en zorgde bij mij ook voor heling van oude pijn, omdat ik mezelf er beter door begrijp.

Philip Roth – Het complot tegen Amerika

Terwijl ik in Amsterdam wachtte op de Wegenwacht las ik in mijn Duitse auto de laatste hoofdstukken van dit boek. Bij aankomst van de gele truck gooide ik het boek op de passagiersstoel en sprong uit mijn auto. Nadat de auto het weer deed, wilde de monteur nog even de lampjes op het dashboard checken. Hij bevroor en zei (gelukkig) meteen dat bij schrok van het boek met het hakenkruis erop (in een Duitse auto!). We hadden er gelukkig snel een goed gesprek over, want bij nader inzien bleek hij al van het boek gehoord te hebben en was hij er nieuwsgierig naar.
Een kleine anekdote om de gevoeligheid voor het hakenkruis nog maar eens te tonen.
Roth schrijft over een Amerika dat in 1940 kiest voor een president die Nazi-sympathieën heeft. Hij pleit ervoor dat Amerika buiten de oorlog blijft en de voormalige bondgenoten laat worstelen in Europa en andere delen van de wereld.
Hoofdpersoon in een joods jongetje van een jaar of acht dat in Newark woont en via hem zien we hoe de familie ten prooi valt aan vervolgingsangst en hun veilige heenkomen ziet vervallen tot een plek waar ze weer pogroms te vrezen hebben. Roth beschrijft de toenemende spanning heel goed en ook hoe deze ontwikkelingen op ieder gezinslid weer een andere uitwerking hebben. Psychologisch knap en qua verhaallijn intrigerend. Ik had voor het eerst sinds tijden weer eens de neiging om eerst de laatste bladzijden te gaan lezen, omdat de spanning me te groot werd.

Dik van der Meulen – De kinderen van de nacht

Van der Meulen heeft in dit boek alles wat hij over wolven weet verzameld. Ooit raakte hij door het sprookje van Peter en de Wolf geïnspireerd en gefascineerd. Hij behandelt de oorsprong van de oerwolf, het onderscheid met de hond, de oude verhalen uit diverse culturen, de interactie met de mens (mythes en feiten) en hoe het leefgebied van de wolf zich heeft ontwikkeld en zich op dit moment ontwikkelt.
Ik vond het een boeiend boek met veel informatie, zij het af en toe wat langdradig. Achteraf miste ik eigenlijk een hoofdstuk met daarin een gestructureerde beschrijving van de wolf. Ik denk dat zo’n beschrijving al met al wel in het boek staat, maar meer verhalend met af en toe een kenmerk en eigenschap. Misschien was dat ook helemaal niet zijn doel, omdat zoiets vast al is geschreven.

Fréderike Geerdink – Dit vuurt dooft nooit

Bij de Correspondent hoorde ik een interview met Fréderike Geerdink dat me aansprak. Geerdink verbleef een jaar bij de PKK in Koerdisch gebied. Door het tekenen van grenzen aan het begin van de 20ste eeuw werden de Koerden verdeeld over vier landen: Turkije, Syrië, Iran en Irak. En in die gebieden leven/leefden de Koerden dan weer samen met andere volken.
Het verhaal van de PKK is altijd wat langs me heen gegaan. Ik zag Britta Böhler optreden voor Öcalan en zag de oneindige hoeveelheid touringcars aan het eind van mijn straat in Frankfurt, toen daar vorig jaar een reusachtige demonstratie van de Koerden plaatsvond. Maar ik heb nog nooit echt een ontmoeting gehad met Koerden. Dat heb ik nog steeds niet, maar door het lezen van dit boek is het lot van de Koerden wel voor me gaan leven en ik vermoed dat ik vanaf nu ook zal meeleven. Want Geerdink is er goed in geslaagd de zaak van de Koerden voor het voetlicht te brengen.
Boeiend in het interview en ook in dit boek is de ontwikkeling van de ideologie van de PKK. Anders dan ik dacht streeft de PKK geen natiestaat na, maar is het zoekende naar een toekomstbestendige vorm van samenleven. Ze wijzen het kapitalisme en het patriarchaat af en streven naar gelijkwaardigheid, vrijheid, rust, rechtvaardigheid en experimenteren met representatieve bestuursvormen. Veel van deze abstracties zijn nastrevenswaardig en zal iedereen als zodanig onderschrijven. Maar hoe doe dat in de praktijk? Daar doen de PKK-ers momenteel waardevolle ervaringen mee op en het is mijn indruk dat deze ervaringen de ideologie ook doen evolueren. Het is een ontwikkelingsgerichte beweging.
Vooral de gelijkheid van mannen en vrouwen fascineerde me. Dat is overal een actuele worsteling en ik vond het boeiend en inspirerend te lezen hoe de PKK deze gelijkheid handen en voeten geeft.
En hoe verhoudt de PKK zich tot geweld? Is het een terroristische organisatie? En hoe zit het met de haast heilige verering van Öcalan?
Lezen, dit boek!

Anders Winroth – The age of the Vikings

Alweer een Viking boek! Ik word zo langzamerhand een Viking expert.
Dit boek kiest niet de geografie of chronologie als insteek maar diverse thema’s van de Vikingtijd. Hoe gewelddadig waren de Vikingen eigenlijk in deze gewelddadige tijd? En onderwerpen als emigratie, handel, van stamhoofd tot koning, religie, kunst. Winroth onderbouwt zijn betoog met veel bronnen, waaruit blijkt dat er een super degelijk onderzoek aan dit boek ten grondslag ligt.
Buitengewoon boeiend en daardoor is een wandeling door Wijk bij Duurstede (Dorestad) ineens een andere ervaring. En die film Redbad, daar heb ik nu wel zin in.

Niklas Natt och Dag – 1793

Een historische misdaadroman. Plek des onheils is Stockholm in het jaar 1793. Een ruige tijd waarin je voor mijn gevoel je leven constant onzeker was.
In het water drijft een lichaam dat zo verschrikkelijk verminkt is dat het lastig is de identiteit van de overledene vast te stellen. Een onderzoeker die op sterven na dood is, heeft weinig meer te verliezen en stort zich op de zaak met de hulp van een stadswacht die zijn hoofd ook nog maar net boven water weet de houden.
Corruptie en onrecht tieren welig en het is maar de vraag of de waarheid ooit nog boven tafel komt.
Ik heb het boek af en toe uit walging bijna weggelegd, maar wilde dan toch te graag weten hoe het zou aflopen en wat de mens ertoe heeft gebracht een ander zoveel kwaad aan te doen.
Niklas Natt och Dag is er dus goed in geslaagd een spannend meeslepend boek te schrijven. Ik ben blij dat ik niet in die tijd op die plek op aarde heb geleefd. En tegelijkertijd: Zo erg kan het toch niet geweest zijn…

Miquel Bulnes – Reconquista

Deze buitengewoon boeiende roman over het Middeleeuwse Spanje heeft een heel nieuw hoofdstuk toegevoegd aan mijn kennis over de Europese geschiedenis. In de tijd waarin deze roman zich afspeelt (1082-1091), was het Iberische schiereiland verdeelt tussen koninkrijken, graafschappen en taifa’s. Taifa’s waren kleine moslimkoninkrijken die ontstonden nadat het kalifaat van Córdoba eerder die eeuw was ingestort.
Bulnes heeft de onderlinge strijd tussen de verschillende machthebbers zeer goed onder woorden gebracht. Ik zou haast zeggen “in beeld gebracht”, omdat ik me de scenes levendig ging voorstellen tijdens het lezen.
Hoofdpersonen zijn de neven Eloy en Carmelo die ten strijde trekken voor hun koning Alfonso VI van Léon-Castilië en Galicië. Jongens die te paard het avontuur opzoeken in de hoop zich op enig moment op te werken tot ridder. De neven raken elkaar uit het oog tijdens een aanval, waarna Eloy zich trouw blijft inzetten voor de Alfonso VI en Carmelo zijn vege lijf probeert te redden in gevangenschap van de Moorse heersers van Sevilla.
Ik raad je aan het boek te lezen en je te laten meeslepen in deze geschiedenis. Prachtig!

Vasili Grossman – Een klein leven

Deze verhalenbundel van Grossman is mijn eerste kennismaking met een schrijver wiens boeken al lange tijd op mijn leesverlanglijst staan. Vanwege de zwaarte van de onderwerpen en de dikte van de boeken, kwamen ze steeds maar niet bovendrijven op mijn prioriteitenlijst. Toen ik op mijn verjaardag dit boek kreeg van een goede vriend, was de tijd dan toch gekomen.
Het boek bestaat uit beschouwingen over Vasili Grossman en zijn belangrijkste korte verhalen. De verhalen zijn erg mooi en aangrijpend. Grossman weet de kern van de mens zo goed te raken; de verhalen komen zo dichtbij. Ik denk doordat hij aandacht besteedt aan de alledaagse zintuiglijke waarneming en tegelijkertijd levensechte eenvoudige dialogen gebruikt.
Grossman was in de Tweede Wereldoorlog correspondent en uit dien hoofde een van de eerste getuigen van de hel van Treblinka. Hij kwam in augustus 1944 met de Russische bevrijders naar het vernietigingskamp en schreef in september 1944 zijn ervaringen op van wat hij daar had gezien en gehoord uit de mond van de vele getuigen. Heel aangrijpend en indrukwekkend en tegelijkertijd verschrikkelijk als je bedenkt hoe geraffineerd deze moordmachine was georganiseerd door de Nazi’s. Ik zou haast zeggen dat dit verhaal verplichte kost moet zijn voor de mensheid.

Katja Happe – Veel valse hoop

De Duitse onderzoeker Katja Happe heeft een studie gemaakt van de vervolging van de Joden in Nederland. Vanuit Nederland zijn verhoudingsgewijs heel veel Joden gedeporteerd en vermoord door de Nazi’s. Zij wilde weten hoe dat zo kon gebeuren.
In een goed geschreven en toegankelijk betoog, onderbouwt ze welke factoren daarbij een rol hebben gespeeld. De Nederlandse overheid, de meewerkende politieambtenaren en de Joodsche Raad zijn de voor de hand liggende factoren. Wat zij toevoegt is een internationale dimensie; hoe hulporganisaties en andere regeringen er maar niet in slaagden zichzelf goed te organiseren of de handen ineen te slaan voor een succesvolle reddingsactie.
Het mooie van het boek vind ik de vele dagboekfragmenten. Daardoor komt het dichtbij en voel je het aan den lijve.

Min Jin Lee – Pachinko

In de krant las ik een interview met de schrijfster Min Jin Lee en dat sprak me erg aan. Ze vertelde over de totstandkoming van deze roman en welk onderzoek eraan ten grondslag heeft gelegen. Indrukwekkend.
Pachinko is een familiegeschiedenis over vijf generaties die start in 1900. Het gaat over een Koreaanse familie die door omstandigheden en de loop der geschiedenis in Japan terecht komt. Koreaan zijn in Japan is niet eenvoudig, want dan heb je met vooroordelen en discriminerende maatregelen te maken. Een heel nieuw gegeven, want van dat tweederangsburgerschap had ik niet eerder gehoord.
Los van deze setting is het een prachtig boek over universele thema’s als liefde, moederschap en vaderschap, het onzegbare, geheimen en de waarde van eten. Min Jin Lee schrijft vlot, helder en makkelijk leesbaar en nodigt je uit snel verder te lezen. Mooie integere persoonlijkheden, sterke stoere vrouwen, worstelende types; net als in elke familie.