Alice Miller – Het drama van het begaafde kind

Dit heel oude boekje (1979) stond al een tijdje te wachten om gelezen te worden. Ik kan me als kind nog herinneren dat het het gesprek van de dag was voor mijn moeder.
Het is een fascinerend relaas van psychotherapeut Alice Miller, die – als eerste? – een lans breekt voor het ervaren van oude emoties uit de jeugd om te helen. Kennelijk lag de nadruk in die dagen nog op het erover praten in plaats van echt voelen wat je als kind in al je onmacht hebt doorstaan.
Helaas is het niet zo toegankelijk geschreven en ik moest dus echt doorzetten. Ik denk dat Ingeborg Bosch goed heeft voortgeborduurd op dit gedachtengoed en het toegankelijke heeft gemaakt in de door haar ontwikkelde Past Reality Integration Therapy.
Vanuit historisch oogpunt interessant en mooi dat deze richting is ingeslagen. Aan het eind van het boek gaat Alice Miller nog verder en zegt dat het voor een gezonde democratie en maatschappij noodzakelijk is dat mensen de emoties van hun jeugd onderzoeken. Om zich te bevrijden van angsten zodat haat en zelfbedrog – die aan de wieg staan van nationalisme – kunnen afnemen. Nog altijd een actuele invalshoek!

Leendert Louwe Kooijmans – Onze vroegste voorouders

Als je wilt weten waar onze diepste wortels liggen wat betreft onze afkomst, lees dan dit boek van Kooijmans. Het beschrijft de geschiedenis van Nederland in de steentijd. Het begint bij de vroegste mens (buiten Nederland) en beschrijft de periode tot 3000 voor Christus.
Het is een super interessant boek. Ik dacht in het begin even: “Oef een boek van een hoogleraar…”. Maar hij is er goed in geslaagd een lekenboek te schrijven dat toegankelijk is. En daar waar het een beetje technisch werd, bijvoorbeeld over het dateren van vondsten, heb ik diagonaal gelezen.
Hij onderbouwt zijn verhaal degelijk met vondsten en met ruimte voor interpretatie. Kooijmans lijkt de waarheid niet in pacht te willen hebben. Omdat iedere nieuwe vondst of onderzoekstechniek weer nieuwe inzichten en hypotheses oplevert, is het de kunst in zijn vak om steeds weer open te staan voor andere interpretaties. Af en toe geeft hij ook inzicht in hoe de theorie over bepaalde vondsten zich door de jaren heen heeft ontwikkeld en wat dan de nu aangehangen uitleg is. Dus ook op een onderzoeksniveau leuk om te lezen.
De oudst bekende boomstamkano van dennenhout is gevonden in Drenthe (Pesse). Het is een kano die dateert van ongeveer 7800 voor Christus. De oudste vondsten dateren echter uit de tijd van de Neanderthalers (ouder dan 45000 jaar voor Christus): een vuistbijl bij Wezep en een stuk van een Neanderthalerschedel bij Westkapelle.

Ken Follett – Het eeuwige vuur

Wat een verrassing dat daar opeens een derde boek over Kingsbridge verscheen van Ken Follett. Daar had ik al niet meer op gerekend na al de jaren. En eigenlijk was het ook een nieuw boek; alleen een verwijzing hier en daar naar een gebouw of een brug, maakte dat ik een klein beetje het oude gevoel van Kingsbridge uit de eerste twee delen kon voelen: Pilaren van de aarde en Brug naar de hemel. Maar Kingsbridge voelde niet meer als Kingsbridge uit de eerdere boeken. Daarvoor gaat het verhaal teveel over Europa in de 16de eeuw. Een groot deel van het boek speelt zich ook af in Parijs, London, op zee en op andere plekken.
Het boek geeft via het verhaal wel een goed beeld van de geschiedenis, net als Follett’s trilogie over de eerste en tweede wereldoorlog en de koude oorlog. Wat dat betreft is hij er een meester in om de historie levend te maken. Wie Maria Stuart is en Queen Elisabeth, dat zal ik nu niet gauw meer vergeten. En door dit boek kan ik een vergelijking maken tussen het Engeland van 1600 en de Brexit van nu. Dat geeft me een interessant aanvullend perspectief.
Dus boeiend en bijna in een adem uitgelezen, maar het heeft niet de diepgang van de personages van de Kingsbridge families van weleer.

Toon Tellegen – Dank je wel

Een prachtig boekje van Toon Tellegen met dierenfabels. Veel gaan over het vieren van verjaardagen; hoe doe je dat als je er geen zin in hebt of als je niet weet wie je daar überhaupt voor moet uitnodigen. Een paar verhalen gaan ook over depressie en hoe dat in je zit, hoe hard de omgeving ook haar best doet je op te vrolijken.
Het mooiste verhaal was het laatste, waarin een meikever in de winkel van de sprinkhaan vraagt of hij ook geluk verkoopt… Aanrader 🙂

Noks Nauta & Rianne van der Ven – Hoogbegaafde volwassenen

De ondertitel van dit boek luidt: “Zet je gaven intelligent en positief in”. En dat lijkt me een heel juiste ondertitel. Want horde één die veel hoogbegaafden moeten nemen, is zelf in waarderende termen over hun hoogbegaafdheid leren spreken. Het lijkt wel of de kracht van het talent dat je bezit dan pas volledig kan ontketenen. Ik weet nog goed dat ik bij een van mijn eerste banen aan de directeur vertelde over mijn hoogbegaafdheid. Terwijl ik bang was daarmee onhaalbare verwachtingen te scheppen, reageerde hij geïnteresseerd en wilde graag meer weten. Ik denk dat hij ook hoogbegaafd was. Voor mij opende dat in ieder geval de ruimte om er minder krampachtig mee om te gaan.
Het is een handig boek waarin veel bekends wordt bijeengebracht.

Fred Streefkerk & Tanja Bont – Holistische aanpak burn-out

Interessant boek over hoe om te gaan met burn-out. Streefkerk en De Bont geven een mooi model dat alle dimensies van een persoon met burn-out betreft. Het gaat volgens hen om zelfinzicht, contact met je lichaam en hart, steun van je omgeving, balans in inspanning en ontspanning en aandacht voor je stofwisseling. Voor mij was het deel over een goede stofwisseling nieuw en ik ga de aanbevelingen uitproberen.
Aanrader voor wie een (dreigende) burn-out heeft.

James T. Webb – Searching for Meaning

Een goede vriendin kwam een tijdje geleden met dit boek onder de arm bij me langs. Een boek over hoe “bright minds” of hoogbegaafden denken en naar de wereld kijken en daardoor kunnen vastdraaien. Een uiterst interessant thema voor mij als coach voor hoogbegaafde volwassenen en ervaringsdeskundige. Net als het vorige boek dat ik las over “islands of sanity“, was dit niet echt een opwekkend boek. Maar wel een boek dat absoluut de moeite waard is om te lezen.
Webb gaat uitgebreid in op de denkprocessen en waarden van hoogbegaafden en hoe die twee elkaar als het ware bijten. Veel hoogbegaafden hebben hoge standaarden in hun leven en vinden een waarde als rechtvaardigheid van wezenlijk belang. En niet zomaar “wezenlijk belang” maar essentieel of existentieel. De realiteit is alleen vaak niet logisch en rechtvaardig. Daardoor gebeurt het niet zelden dat hoogbegaafden vast komen te zitten in illusies gebaseerd op hun idealistische kijk op de wereld. En daarna dan de desillusie en soms zelfs depressie.
Ik vond het verhelderd om zijn betoog te lezen en te begrijpen waar mijn soms existentiële eenzaamheid zijn oorsprong heeft/kan hebben. Daarnaast schrijft hij enkele hoofdstukken over manieren om hiermee om te gaan en daarbij merkte ik dat ik intuïtief al best wat goede dingen doe om hiermee om te gaan. Maar toch heb ik ook weer ontdekkingen gedaan en deze probeer ik nu in de praktijk te brengen.
Aanrader voor hoogbegaafden en andere denkerig piekerende types!

Margaret Wheatley – Who do we choose to be

In maart van dit jaar keek ik naar de video van een interview met Margaret Wheatley. Zij is de afgelopen jaren een grote inspirator voor mij geweest, in het bijzonder met haar boekje “Perseverance” over pioniers. In deze video sprak ze over het creëren van zogenaamde “islands of sanity”, een term die me meteen aansprak. Sindsdien keek ik uit naar dit boek waarin ze ingaat op deze islands of sanity.
Wat ik me niet had gerealiseerd is dat als je spreekt over de noodzaak van islands of sanity, de wereld daaromheen waarschijnlijk “insane” is. En Wheatley gaat daar uitgebreid op in. Ze noemt dat “facing reality” en waarschuwt de lezer ook dat het niet de meest opwekkende beelden zullen zijn en dat je het boek beter rustig aan kunt lezen.
Nu ja, dat was dus even slikken, want als realistische idealist (zo beschreef mijn eerste baas me toen ik afscheid nam) is de realiteit in zijn gapende bek kijken toch niet prettig.
Gelukkig stonden daar veel mooie teksten en inspirerende voorbeelden tegenover. Het boek werd steeds beter naar het einde toe. Het is opgebouwd uit steeds vier delen per thema: What science teaches, Facing reality, Claiming leadership en Restoring sanity. En de thema’s zijn super actueel en interessant: Time, Identity, Information, Self-organization, Perception en Interconnectedness.
Een inspirerend boek voor liefhebbers van vooruitkijken naar hoe de maatschappij eruit kan zien, voor pioniers en voor geïnteresseerden in leiderschap.

Jacqueline Park – De erfenis van Grazia dei Rossi

Heel wat jaren geleden (2006) las ik de voorganger van dit boek. Destijds had ik erg genoten van het boek, dus een vervolg lezen stond mij wel aan.
Helaas was ik het hele verhaal vergeten en las dit eigenlijk als een nieuw boek. Een boek over de zoon van Grazia, Danilo, die als jonge jongen aan het hof van de sultan van het Ottomaanse Rijk in Istanbul opgroeit. Een mooi verhaal weer en een leuke introductie tot het hofleven in het Ottomaanse Rijk.
Ik las het boek met wikipedia ernaast, zodat ik kon zien waar, wanneer en waarom alles zich zo afspeelde. Het boek is namelijk grotendeels gebaseerd op bestaande historische figuren.
Al met al een lekker vakantieboek over een boeiende periode, waarin de Ottomanen een deel van Europa veroverden en ook diep in Perzië doordrongen.

Jim Crace – De oogst

Een middeleeuws dorp waar de dingen gaan zoals ze altijd al zijn gegaan, wordt geconfronteerd met nieuwigheden. Langer dan de bewoners zich kunnen heugen verbouwen ze al gerst en andere gewassen. De gemeenschapszin is groot en de wereld is klein.
Op een dag verschijnt een landmeter in opdracht van de landheer. Met wantrouwen kijkt de gemeenschap naar de tekening die hij maakt. Een vertrouweling van de landheer krijgt de opdracht hem te begeleiden. Tegelijkertijd strijkt er in het bos aan de rand van het dorp een gezin neer.
Door de ogen van de vertrouweling beschrijft Crace het wel en wee van de bewoners die week in het dorp.
Een mooi en fascinerend verhaal over oergevoelens, oerkrachten en het wankele evenwicht van een gemeenschap.