Fréderike Geerdink – Dit vuurt dooft nooit

Bij de Correspondent hoorde ik een interview met Fréderike Geerdink dat me aansprak. Geerdink verbleef een jaar bij de PKK in Koerdisch gebied. Door het tekenen van grenzen aan het begin van de 20ste eeuw werden de Koerden verdeeld over vier landen: Turkije, Syrië, Iran en Irak. En in die gebieden leven/leefden de Koerden dan weer samen met andere volken.
Het verhaal van de PKK is altijd wat langs me heen gegaan. Ik zag Britta Böhler optreden voor Öcalan en zag de oneindige hoeveelheid touringcars aan het eind van mijn straat in Frankfurt, toen daar vorig jaar een reusachtige demonstratie van de Koerden plaatsvond. Maar ik heb nog nooit echt een ontmoeting gehad met Koerden. Dat heb ik nog steeds niet, maar door het lezen van dit boek is het lot van de Koerden wel voor me gaan leven en ik vermoed dat ik vanaf nu ook zal meeleven. Want Geerdink is er goed in geslaagd de zaak van de Koerden voor het voetlicht te brengen.
Boeiend in het interview en ook in dit boek is de ontwikkeling van de ideologie van de PKK. Anders dan ik dacht streeft de PKK geen natiestaat na, maar is het zoekende naar een toekomstbestendige vorm van samenleven. Ze wijzen het kapitalisme en het patriarchaat af en streven naar gelijkwaardigheid, vrijheid, rust, rechtvaardigheid en experimenteren met representatieve bestuursvormen. Veel van deze abstracties zijn nastrevenswaardig en zal iedereen als zodanig onderschrijven. Maar hoe doe dat in de praktijk? Daar doen de PKK-ers momenteel waardevolle ervaringen mee op en het is mijn indruk dat deze ervaringen de ideologie ook doen evolueren. Het is een ontwikkelingsgerichte beweging.
Vooral de gelijkheid van mannen en vrouwen fascineerde me. Dat is overal een actuele worsteling en ik vond het boeiend en inspirerend te lezen hoe de PKK deze gelijkheid handen en voeten geeft.
En hoe verhoudt de PKK zich tot geweld? Is het een terroristische organisatie? En hoe zit het met de haast heilige verering van Öcalan?
Lezen, dit boek!

Anders Winroth – The age of the Vikings

Alweer een Viking boek! Ik word zo langzamerhand een Viking expert.
Dit boek kiest niet de geografie of chronologie als insteek maar diverse thema’s van de Vikingtijd. Hoe gewelddadig waren de Vikingen eigenlijk in deze gewelddadige tijd? En onderwerpen als emigratie, handel, van stamhoofd tot koning, religie, kunst. Winroth onderbouwt zijn betoog met veel bronnen, waaruit blijkt dat er een super degelijk onderzoek aan dit boek ten grondslag ligt.
Buitengewoon boeiend en daardoor is een wandeling door Wijk bij Duurstede (Dorestad) ineens een andere ervaring. En die film Redbad, daar heb ik nu wel zin in.

Niklas Natt och Dag – 1793

Een historische misdaadroman. Plek des onheils is Stockholm in het jaar 1793. Een ruige tijd waarin je voor mijn gevoel je leven constant onzeker was.
In het water drijft een lichaam dat zo verschrikkelijk verminkt is dat het lastig is de identiteit van de overledene vast te stellen. Een onderzoeker die op sterven na dood is, heeft weinig meer te verliezen en stort zich op de zaak met de hulp van een stadswacht die zijn hoofd ook nog maar net boven water weet de houden.
Corruptie en onrecht tieren welig en het is maar de vraag of de waarheid ooit nog boven tafel komt.
Ik heb het boek af en toe uit walging bijna weggelegd, maar wilde dan toch te graag weten hoe het zou aflopen en wat de mens ertoe heeft gebracht een ander zoveel kwaad aan te doen.
Niklas Natt och Dag is er dus goed in geslaagd een spannend meeslepend boek te schrijven. Ik ben blij dat ik niet in die tijd op die plek op aarde heb geleefd. En tegelijkertijd: Zo erg kan het toch niet geweest zijn…

Miquel Bulnes – Reconquista

Deze buitengewoon boeiende roman over het Middeleeuwse Spanje heeft een heel nieuw hoofdstuk toegevoegd aan mijn kennis over de Europese geschiedenis. In de tijd waarin deze roman zich afspeelt (1082-1091), was het Iberische schiereiland verdeelt tussen koninkrijken, graafschappen en taifa’s. Taifa’s waren kleine moslimkoninkrijken die ontstonden nadat het kalifaat van Córdoba eerder die eeuw was ingestort.
Bulnes heeft de onderlinge strijd tussen de verschillende machthebbers zeer goed onder woorden gebracht. Ik zou haast zeggen “in beeld gebracht”, omdat ik me de scenes levendig ging voorstellen tijdens het lezen.
Hoofdpersonen zijn de neven Eloy en Carmelo die ten strijde trekken voor hun koning Alfonso VI van Léon-Castilië en Galicië. Jongens die te paard het avontuur opzoeken in de hoop zich op enig moment op te werken tot ridder. De neven raken elkaar uit het oog tijdens een aanval, waarna Eloy zich trouw blijft inzetten voor de Alfonso VI en Carmelo zijn vege lijf probeert te redden in gevangenschap van de Moorse heersers van Sevilla.
Ik raad je aan het boek te lezen en je te laten meeslepen in deze geschiedenis. Prachtig!

Vasili Grossman – Een klein leven

Deze verhalenbundel van Grossman is mijn eerste kennismaking met een schrijver wiens boeken al lange tijd op mijn leesverlanglijst staan. Vanwege de zwaarte van de onderwerpen en de dikte van de boeken, kwamen ze steeds maar niet bovendrijven op mijn prioriteitenlijst. Toen ik op mijn verjaardag dit boek kreeg van een goede vriend, was de tijd dan toch gekomen.
Het boek bestaat uit beschouwingen over Vasili Grossman en zijn belangrijkste korte verhalen. De verhalen zijn erg mooi en aangrijpend. Grossman weet de kern van de mens zo goed te raken; de verhalen komen zo dichtbij. Ik denk doordat hij aandacht besteedt aan de alledaagse zintuiglijke waarneming en tegelijkertijd levensechte eenvoudige dialogen gebruikt.
Grossman was in de Tweede Wereldoorlog correspondent en uit dien hoofde een van de eerste getuigen van de hel van Treblinka. Hij kwam in augustus 1944 met de Russische bevrijders naar het vernietigingskamp en schreef in september 1944 zijn ervaringen op van wat hij daar had gezien en gehoord uit de mond van de vele getuigen. Heel aangrijpend en indrukwekkend en tegelijkertijd verschrikkelijk als je bedenkt hoe geraffineerd deze moordmachine was georganiseerd door de Nazi’s. Ik zou haast zeggen dat dit verhaal verplichte kost moet zijn voor de mensheid.

Katja Happe – Veel valse hoop

De Duitse onderzoeker Katja Happe heeft een studie gemaakt van de vervolging van de Joden in Nederland. Vanuit Nederland zijn verhoudingsgewijs heel veel Joden gedeporteerd en vermoord door de Nazi’s. Zij wilde weten hoe dat zo kon gebeuren.
In een goed geschreven en toegankelijk betoog, onderbouwt ze welke factoren daarbij een rol hebben gespeeld. De Nederlandse overheid, de meewerkende politieambtenaren en de Joodsche Raad zijn de voor de hand liggende factoren. Wat zij toevoegt is een internationale dimensie; hoe hulporganisaties en andere regeringen er maar niet in slaagden zichzelf goed te organiseren of de handen ineen te slaan voor een succesvolle reddingsactie.
Het mooie van het boek vind ik de vele dagboekfragmenten. Daardoor komt het dichtbij en voel je het aan den lijve.

Min Jin Lee – Pachinko

In de krant las ik een interview met de schrijfster Min Jin Lee en dat sprak me erg aan. Ze vertelde over de totstandkoming van deze roman en welk onderzoek eraan ten grondslag heeft gelegen. Indrukwekkend.
Pachinko is een familiegeschiedenis over vijf generaties die start in 1900. Het gaat over een Koreaanse familie die door omstandigheden en de loop der geschiedenis in Japan terecht komt. Koreaan zijn in Japan is niet eenvoudig, want dan heb je met vooroordelen en discriminerende maatregelen te maken. Een heel nieuw gegeven, want van dat tweederangsburgerschap had ik niet eerder gehoord.
Los van deze setting is het een prachtig boek over universele thema’s als liefde, moederschap en vaderschap, het onzegbare, geheimen en de waarde van eten. Min Jin Lee schrijft vlot, helder en makkelijk leesbaar en nodigt je uit snel verder te lezen. Mooie integere persoonlijkheden, sterke stoere vrouwen, worstelende types; net als in elke familie.

Parker J. Palmer – Let Your Life Speak

Dit boekje kreeg ik cadeau met een hoge aanbeveling. Dus meteen maar gaan lezen zodra ik tijd had.
Het is een persoonlijk relaas over het vinden van je roeping. Parker drukt je op het hart te luisteren naar je leven. Het gaat er niet om iets van je leven te maken, maar veeleer om steeds dichterbij je calling te komen door ervaringen op te doen en te herinneren.
Ik vind dat hij ook mooi schrijft over depressie en over de “5 shadow casting monsters”. Deze monsters weerhouden ons ervan ons leven te leven. Het voert wat ver ze hier toe te lichten, maar het is een rake beschrijving van hoe we ons laten leven. Het vergt een flinke dosis “inner work” om de schaduwen onder ogen te zien, maar als je het aan gaat kun je jezelf vrijer maken.
Het slothoofdstuk is een pleidooi voor leven met de seizoenen.
Heerlijk boekje ter inspiratie!

John Haywood – Noormannen

Dit is een degelijk werk. Haywood beschrijft het Viking-bestaan van begin tot eind en in detail per geografisch eenheid. De sage waarmee het begon, de eerste bestorming van Engeland, de interactie met het Frankische Rijk, Vikingen in Schotland, in Ierland, in Spanje, in Oost-Europa, in Noord-Amerika en gewoon thuis in hun eigen Scandinavië.
Vooral het deel dat betrekking heeft op Oost-Europa vond ik fascinerend. Ik was me niet bewust van de enorme reizen die de Vikingen ondernamen om naar Constantinopel en verder te komen. Ze voeren de rivieren af en als de rivier eindigde, sleepten ze hun boten over land naar de volgende rivier. Met tientallen boten tegelijkertijd. Er moet echt goud aan de horizon gelegen hebben om dat soort reizen te ondernemen.
Ik werd tijdens het lezen heen en weer geslingerd tussen bewondering voor de ondernemingslust en afschuw vanwege de grofheid en bruutheid van de bestorming, plundering, verkrachting en slavenhandel.

Willy Vlautin – Laat mij niet vallen

Het was lang geleden dat ik aan het eind van een boek flink heb moeten huilen. Mijn hemel wat een verhaal. Wat aangrijpend en prachtig verteld.
Centraal staat Horace Hopper, een eenentwintig jarige jongeman die zich wil losmaken van zijn jeugd. Hij woont op een ranch waar hij met veel talent de boel weet te runnen nu de eigenaar wat ouder wordt. Horace droomt er echter van een professionele bokser te worden en stelt alles in het werk dit voor elkaar te krijgen.
Het is een boek waarin liefde zo eindeloos mooi wordt beschreven. Door de melancholische sfeer ga ik van de hoofdpersonen houden. Ze gaan me aan het hart door hun echtheid en eerlijkheid, door hun hoop er steeds weer iets van te maken, door niet cynisch te worden, door moed in te spreken zonder dat het onecht wordt. Wat zijn mensen toch mooi!
Ga dit boek lezen!